Abonneren

Abonneer je nu voor nieuwe artikelen op deze website!

Menu
Zoeken op deze site

De foto’s op deze pagina zijn auteursrechtelijk beschermd. Niets op deze pagina's mag worden gebruikt of gepubliceerd zonder uitdrukkelijke schriftelijke toestemming van de auteur.
Copyright ©Gerrit Verwoert/utrechtseheuvelrug.punt.nl. All Rights Reserved.

Links
Weer




tellers
eXTReMe Tracker
Disclaimer
Cookies
Deze website maakt gebruik van Google AdSense om inkomsten te genereren uit advertenties van derden. Om gerichte advertenties te kunnen vertonen op de website, gebruikt Google AdSense cookies die al eerder via andere websites op jouw harde schijf zijn geplaatst.
Hoe Google gebruikmaakt van cookies in advertenties
De Maarsbergse mark
In de vroege middeleeuwen was het gebied rondom Maarsbergen uiterst dun bevolkt. Door de bevolkingsgroei en uitbreiding van de bouwlanden nam de druk op de woeste gronden toe. Dit noodzaakte de bewoners van de streek tot striktere regels voor het gezamenlijke gebruiksrecht van de "gemene" (gezamenlijke) gronden. Daarom ontstonden in de twaalfde eeuw zogenaamde maalschappen met markenverhoudingen, of kortweg "marken". De "mark of marke", dat oorspronkelijk grens betekende, omvatte alle gemeenschappelijk gebruikte gronden (inclusief de woeste gronden) die tot een dorp behoorden.
kudde op de heide
Door de mark als burenorganisatie werd bepaald wie tot het gezamenlijke gebruik waren gerechtigd en aan welke regels gebruiksgerechtigden zich dienden te houden. Niet elke ingezetene mocht voortaan zomaar gebruik maken van "gemene gronden". Het gebruiksrecht werd verdeeld in gebruiksaandelen of "waardelen". Vooral de keuters en dagloners die een eigen bedrijf wilden starten, waren de dupe van de mark. Zij konden geen gebruiksrechten op de gemene gronden doen gelden, waardoor zij ook nooit aan voldoende plaggen en mest konden komen om een volwaardig boerenbedrijf op te bouwen. De woeste gronden waren noodzakelijk om met name de mestvoorziening van de gewaardeelde hoeven te waarborgen. Niet alleen graasde er het vee, de heidevelden werden ook gebruikt om er plaggen te steken. De humusrijke plaggen werden vermengd met mest uit de potstallen en daarna op het schrale bouwland gebracht. Om een hectare bouwland voldoende te kunnen bemesten, moest een boer beschikken over 15 tot 20 hectare woeste grond.
De Maarsbergse mark bestond uit de heide, de meent en het veen. De heide lag onder andere op de hogere, drogere, delen van de helling van de Heuvelrug en werd gebruikt om de schapen te weiden, heide te maaien en plaggen te steken. De meent lag tussen de Meersbergse Buurt en de dekzandruggen in de Gelderse Vallei. In dit lage terrein lagen de drassige gronden die als gemeenschappelijk wei- en hooiland werden gebruikt. In de natste gedeelten (het veen) werd bovendien turf gestoken. De boeren van de gewaardeelde hofsteden mochten "tot een dagwerk" turf steken. Handhaving van de regels was ook in die tijd al moeilijk. De boeren binnen de Maarsbergse mark klaagden dikwijls dat er door inwoners van Woudenberg en Leersum veelvuldig werd geplagd en heide gehaald (karrenvrachten vol zelfs) en dat zij ook hun schapen op de heide dreven en er bijenkorven plaatsten. Dit was soms aanleiding tot vechtpartijen en processen. bron

Reacties

Ghita op 18-10-2012 18:36

Ha ik zie dat je de schreeuwletters in je blog titel ook kwijt bent (ik vond ze ook al zo erg),volgens mij is je blog alweer helemaal op orde. Was het nog gelukt om de reacties terug te krijgen?

Peter op 20-10-2012 13:30

Eigenlijk zijn wij maar prutsers want het het echte werk wordt met olie en op linnen gedaan zoals blijkt...

Commentaar
Jouw naam/bijnaam
Website url
E-mail
Dit is een verplicht veld
Domeinregistratie en hosting via mijndomein.nl